Pierwsza kąpiel jest ogromnym przeżyciem zarówno dla dziecka jak i rodziców. Niedoświadczonym rodzicom mogą drżeć ręce, a dla dziecka to kolejne nowe doświadczenie w poznawaniu świata. Najlepiej, aby kąpiel odbywała się o stałej porze, najkorzystniej przed wieczornym karmieniem. Codziennie powtarzający się rytuał kąpieli da dziecku poczucie bezpieczeństwa. Starajmy się, aby wszystkie niezbędne rzeczy przygotować wcześniej i uniknąć pośpiechu, a sama kąpiel była okazją do pieszczot i delikatnego masażu naszego maleństwa. Nie zostawiajmy dziecka bez opieki nawet na chwilę!
Niezbędne rzeczy do kąpieli:
- plastikowa wanienka - dno można wyłożyć pieluszką tetrową, aby nie było śliskie,
- gruby ręcznik frotte do ułożenia dziecka po kąpieli,
- miseczka z przegotowaną wodą do mycia twarzy,
- ręcznik do wytarcia,
- miękka, czysta ściereczka do mycia,
- waciki bawełniane,
- mydełko lub żel do mycia niemowląt,
- natłuszczająca emulsja po kąpieli,
- termometr do wody,
- piżamka,
- sucha pieluszka,
- krem pielęgnacyjny,
- zasypka do pupy.
Temperatura pomieszczenia, w którym odbywa się kąpiel powinna wynosić około 22-24 °C. Wanienkę należy postawić na wysokości bioder, aby się nie schylać. Woda do kąpieli powinna mieć temperaturę około 37 °C do sprawdzenia termometrem lub starym sposobem za pomocą łokcia (uczucie lekkiego ciepła). Dodajemy niewielką ilość emulsji natłuszczającej do kąpieli. Rozebranego maluszka delikatnie, powoli zanurzamy w wodzie. Zbyt szybki i gwałtowny kontakt z wodą może przestraszyć dziecko. Gdy pupa opiera się o dno wanienki, główkę dziecka możemy oprzeć na ramieniu a drugą, wolna ręką za pomocą ściereczki myć malucha.
Najtrudniejszy etap - mycie główki
Główkę myjemy codziennie delikatnym mydełkiem lub żelem dla niemowląt. Po ukończeniu pierwszego miesiąca życia można dodawać delikatny szampon dla niemowląt , który nie pieni się obficie, nie drażni oczu i łatwo się spłukuje. Wystarczy niewielka ilość kilka kropel, które nanosi się na zwilżone włoski i lekko wmasowuje. Spłukiwanie powinno być delikatne, aby piana i woda nie dostały się do oczu, ale staranne, żeby usunąć resztki szamponu. U dzieci z ciemieniuchą na kilka godzin przed kąpielą warto nasmarować główkę oliwką lub specjalnym preparatem zaleconym przez dermatologa, żeby ułatwić zmywanie łusek. Następnie myjemy czystą, namydloną ściereczka całe ciałko, pamiętając o dokładnym przemyciu fałdek oraz okolicy krocza. Starsze, kilkumiesięczne dzieci, które potrafią już siedzieć mogą traktować kąpiel jako wspaniałą okazję do zabawy. Dajmy dziecku kilka gumowych, kolorowych zabawek i pozwólmy mu trochę się pochlapać. Jest to dobry sposób uczenia nawyków czystości - mycie i kąpiel będą się dziecku kojarzyć z zabawą i przyjemnością. Pilnujmy jednak, żeby nie wychłodzić dziecka.
Pielęgnacja twarzy
Po osuszeniu dziecka przeznaczonym dla niego ręcznikiem, czas na toaletę twarzy. Przemywamy buzię bawełnianym wacikiem zwilżonym czystą wodą i osuszamy suchą, czystą ściereczka. Następnie czystymi, zwilżonymi wacikami bawełnianymi przemywamy powieki - osobny wacik do każdego oka, poczynając od kąta oka do nasady nosa. Teraz kolej na nos i uszy. Nie używajmy patyczków higienicznych! Są zbyt cienkie, mogą dostać się zbyt głęboko i uszkodzić delikatną śluzówkę nosa, a wkładanie ich do ucha grozi pęknięciem błony bębenkowej i uszkodzeniem słuchu. Wystarczy wacikiem bawełnianym lub rogiem miękkiej ściereczki umyć nosek i zakamarki małżowiny usznej. Z przewodu słuchowego wydostaje się ochronna, brązowa maź - woskowina. Wystarczy usunąć jej nadmiar.
Nawilżanie skóry
Delikatna skóra noworodków i niemowląt łatwo ulega przesuszeniu i podrażnieniu. Należy natłuścić ją po kąpieli odpowiednim kremem lub oliwką. Preparat zapewni skórze dziecka sprężystość i elastyczność, utrzyma odpowiednią jej wilgotność poprzez zahamowanie parowania wody oraz odbuduje Płaszcz Tłuszczowy Skóry.
Pępuszek wymaga szczególnej troski
U noworodka utrzymuje się kikut pępowiny, który w okresie ciąży zapewniał dziecku połączenie z łożyskiem. Teraz niepotrzebny zasycha i odpada w ciągu 5-10 dni. Dopóki nie odpadnie wymaga szczególnej troski i pielęgnacji, odkażania wacikiem nasączonym spirytusem lub alkoholowym roztworem pyoctaniny 2-3 razy dziennie. Podczas kąpieli starajmy się nie moczyć pępka. Brak należytej pielęgnacji może stać się przyczyną zapalenia pępka, które prowadzi do uogólnionego zakażenia i ciężkiego stanu dziecka.
Aby pupa była gładka i sucha
Skóra w obrębie krocza jest wyjątkowo delikatna, łatwo ulegając podrażnieniu pod wpływem drażniącego działania moczu i kału. Stosowanie jednorazowych pieluszek z wkładami chłonnymi znacznie zmniejsza ryzyko podrażnień, ale nadal konieczna jest staranna pielęgnacja. Aby przewinąć malucha, układamy go na miękkim podkładzie wyłożonym czystą pieluszką. Zdejmujemy ostrożnie zabrudzoną pieluszkę, unosząc dłonią pośladki dziecka. Nie wolno podnosić dziecka za nóżki! Może to grozić zwichnięciem stawów biodrowych. Pupę można przetrzeć chusteczkami jednorazowymi, nasączonymi oliwką. Przy dużym zabrudzeniu należy umyć pupę za pomocą mokrej ściereczki i niewielkiej ilości mydełka lub żelu Oilatum. U chłopców trzeba pamiętać o przemyciu worka mosznowego. Dziewczynki myje się od przodu (od cewki moczowej) do tyłu (w kierunku odbytu). W przeciwnym wypadku bakterie kałowe mogą spowodować zakażenie cewki moczowej.
Pamiętajmy o dokładnym wymyciu okolicy odbytu i szpary pośladkowej. Po umyciu pupy należy skórę zabezpieczyć kre¬mem, który złagodzi ewentualne podrażnienia.
Obcinanie paznokci
Paznokcie rąk noworodków i niemowląt rosną niezwykle szybko, wymagając obcinania nawet 2 razy w tygodniu. W żadnym wypadku nie należy ich obgryzać! Służą do tego specjalne nożyczki z tępymi końcówkami. Najlepiej wykonywać tą czynność podczas snu dziecka, aby uniknąć skaleczenia. Paznokcie stóp rosną wolniej, należy obcinać je prosto, bez wycinania boków, żeby nie doprowadzić do wrastania płytek paznokciowych.
Ubranie
Ubranka powinny być przewiewne, najlepiej wykonane z materiałów naturalnych (bawełna, flanela, frotte), zapewniających oddychanie skóry i swobodne odparowanie potu. Powinny być prane w delikatnych środkach piorących - płatkach mydlanych, proszkach przeznaczonych specjalnie dla dzieci. Pilnujmy, aby dziecko nie było ubrane zbyt lekko: jeśli nóżki lub rączki są zbyt chłodne, należy założyć dodatkową warstwę ubrania. Jeżeli dziecko jest spocone (dotknij dłonią szyi i piersi dziecka) wymaga lżejszego ubrania. Przegrzewanie dziecka doprowadzi do powstania potówek.
