Czasami podczas pierwszej wizyty u ginekologa okazuje sie, że trzeba zrobić badanie krwi, aby mieć absolutną pewność, że jesteś w ciąży. Testy ciążowe polegają na wykryciu w badanych próbkach hormonu ciążowego (choriongonadotropiny - HCG). Jeżeli minął ponad rok od ostatniego badania ginekologicznego, wykonuje się badanie cytologiczne, tzn. pobiera sie wymaz z szyjki macicy, aby wykryć ewentualne zmiany przednowotworowe. Czasami trzeba zbadać wydzieline z pochwy na obecność drobnoustrojów chorobotwórczych (bakterii, grzybów itd.).
- wizyty kontrolne co 4 tygodnie
- badanie ogólne i ginekologiczne (cytologiczne szyjki macicy)
- analiza krwi (morfologia, badania biochemiczne i immunologiczne)
- analiza moczu
- USG przez pochwę (8-12 tydzień)
Badania specjalne
- biopsja troboflastu (8-11 tydzień)
II trymestr
- analiza krwi
- analiza moczu
- specjalistyczne USG (około 20 tygodnia)
- test obciążenia glukozą (24-28 tydzień)
Badania specjalne
- screeninig biochemiczny
- Triple-Test; diagnostyka prenatalna (14-16 tydzień)
- aminopunkcja genetyczna (15-18 tydzień; wczesna 13-14 tydzień)
- nakłuwanie pępowiny zwylke 18-24 tydzień ciąży lub w III trymestrze
III trymestr
- wizyty co 2-3 tygodnie, a pod koniec ciaży co 7, a nawet co 2 dni)
- badanie krwi
- analiza moczu
- USG (po 30 tygodniu)
- badanie rozmazu z pochwy
Badania specjalne
- póżna aminopunkcja dla oceny dojrzałości płuc płodu (rzadko stosowana)
- USG dopplerowskie
Analiza krwi szczegółowo określi liczbę i obraz białych oraz czerwonych krwinek, odporność na określone choroby (np. toksoplazmozę), krzepliwość, grupę krwi, czynnik Rh, wykluczy obecność chorób wenerycznych (test USR), wirusa HIV oraz zapalenia wątroby typu B (HBS Ag) W razie potrzeby można skontrolować poziom żelaza. U ciężarnych nie posiadajacych we krwi czynnika Rh (ujemny) należy sprawdzić obecność przeciwciał przeciw krwinkom Rh dodatnim. Dzieki badaniu moczu i nerek można wykryć schorzenia dróg moczowych (głównie infekcje), wątroby, a takze kontrolować pośrednio przemianę cukru. Wczesne badanie USG (w 8-10 tygodniu) wykonane sondą pochwową pozwala określić, jak długo naprawdę jesteś w ciąży. Czasami radość jest podówjna, o czym warto wiedzieć jak najwcześniej. Dokładna ocena budowy zarodka, możliwa dzieki tej stosunkowo nowej technice, już na tym etapie daje wskazówki co do prawidłowości rozwoju ciąży.
Podczas pierwszej wizyty lekarz przeprowadzi dokładny wywiad na temat Twojego zdrowia i przebytych chorób. Każde kolejne spotkanie obejmować będzie rozmowę na temat Twoich odczuć i dolegliwości, pomiar wagi ciała oraz ciśnienia krwi, kontrolę wykonanych wykonanych wcześniej badań laboratoryjnych (zwykle co miesiąc badanie ogólne moczu oraz morfologia krwi co najmniej 1 raz na trymestr), ocenę wielkości macicy i stanu szyjki macicy. Brak poważnych dolegliwości, prawidłowe ciśnienie krwi, dobre wyniki badań gwarantują prawidłowy rozwój ciąży.
W wielu krajach rutynowo, w Polsce od niedawna, wykonuje się przesiewowe badanie krwi, tzw. Triple-Test, pomagające oszacować ryzyko występowania zaburzeń chromosomalnych (głównie zespołu Downa) oraz obecnosci rozszczepu kręgosłupa. W zależności od wyniku badań cieżarna otrzymuje skierowanie na aminopunkcję (tzw. genetyczną), którą wykonuje się między 14 a 18 tygodniem ciąży. Inne powody (wiek ponad 35 lat, zaburzenia chromosomalne lub wady w rodzinie lub w poprzedniej ciąży) są wskazaniem do aminopunkcji (pobieranie płynu owodniowego i pływajacych w nim komórek płodowych z jamy macicy poprzez nakłucie powłok brzusznych ciężarnej) już od 13-14 tygodnia. Podobne informacje można uzyskać dzieki biopsji trofoblastu (pobranie komórek tworzącego się łożyska cewnikiem lub igłą pod kontrolą ultrasonografii) nieco wcześniej - od 8-11 tygodnia.
Ryzyko poronienia w wyniku aminopunkcji wynosi 0,5-1%, biopsji trofoblastu 2-3%. Przed badaniami, które są dobrowolne odbywa się rozmowa - porada z doświadczonym genetykiem. Między 19 a 22 tygodniem ciąży wykonuje się najważniejsze badanie USG. Na tym etapie ciąży pozwala ono sprawdzić czy dziecko jest prawidłowo zbudowane. Dlatego też warto wykonać je na możliwie najlepszej dostępnej aparaturze oraz powinno być wykonane prez doświadczonego lekarza. Przy tej okazji można też sprawdzić płeć maleństwa, oczywiście jeśli Rodzicę chcą o tym wiedzieć.
W drugim trymestrze ważnym badaniem jest określenie toleracji glukozy. Ciężarna wypija 50g roztworu glukozy i po godzinie ponownie sprawdza sie poziom cukru we krwi. Wyniki wskazują na prawidłowy metabolizm (przemianę materii) lub cukrzycę, co musi zostać potwierdzone wykonaniem tzw. krzywej cukrowej.
W trzecim trymestrze ruchy płodu sa wyraźnie odczuwalne, czasem nawet aż bolesne. Ich obecność, szczególnie pod koniec ciąży, świadczy o dobrym stanie płodu. Badanie KTG (kardiograficzne), czyli rejestracja czynności serca dziecka i napięcia - ewentualnych skurczów macicy pozwala zweryfikować odczucia kobiety w ciąży. Jest ono bardzo pomocne już od 26-28 tygodnia ciąży dla oceny zagrożenia ciąży.
Podobną rolę spełnia badanie USG, które potwierdza położenie dziecka w macicy. Do porodu płód prawidłowo układa sie główką do dołu (94 na 100 dzieci). Na 2 do 4 tygodni główka zaczyna sie wstawiać sie do miednicy, co uzwewnętrznia się tzw. obniżeniem brzucha. Przyszła Mama może znów swobodniej oddychać, ale częściej udaje się do toalety. Zwykle w takim momencie już niedługo nastąpi poród.
